Zbigniew Chojnowski – Biografia
Zbigniew Chojnowski (ur. 30 maja 1962 w Orzyszu) – polski poeta, prozaik, historyk literatury, krytyk literacki, profesor nauk humanistycznych, nauczyciel akademicki Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego w Olsztynie. Zajmuje się m.in. historią poezji polskiej XX i XXI w., literaturą Warmii i Mazur XIX, XX i XXI w., nowym regionalizmem. Rodzice – Marian Chojnowski (ur. 1932 w Pasichach, zm. 2023 w Olsztynie) i Krystyna Chojnowska – byli nauczycielami na Warmii i Mazurach. Wychowywał się w Nowych Gutach nad jeziorem Śniardwy, gdzie uczęszczał do szkoły podstawowej (1968–1974), a potem do szkoły podstawowej w Orzyszu (1974–1976). Uczył się w Technikum Nukleonicznym w Otwocku. Ukończył IV Liceum Ogólnokształcące w Olsztynie, a w 1984 Wyższą Szkołę Pedagogiczną w Olsztynie. W 1991 uzyskał doktorat w Wyższej Szkole Pedagogicznej w Krakowie na podstawie dysertacji Metamorfozy poezji Anny Kamieńskiej (promotor – Stanisław Burkot). W 2000 habilitował się na Uniwersytecie Mikołaja Kopernika w Toruniu w zakresie literaturoznawstwa, przedstawiając dzieło Poetycka wiara Jarosława Iwaszkiewicza. 18 kwietnia 2013 otrzymał tytuł naukowy profesora nauk humanistycznych. Od 1985 był zatrudniony w WSP w Olsztynie, a od 1999 na UWM w Olsztynie; w latach 1985–1991 jako asystent, 1991–2000 – adiunkt, a od 2001 jako profesor nadzwyczajny i od 2014 jako profesor zwyczajny na Wydziale Humanistycznym. Kierownik jednostek organizacyjnych: Zakładu Antropologii Literatury Regionalnej (2000–2004), Pracowni Literatury XX Wieku i Teorii Literatury (2005–2009), Zakładu Literatury Współczesnej (2010–2014), Zakładu Literatury XX i XXI Wieku (od 2015). W okresie 2020–2022 dyrektor Instytutu Literaturoznawstwa UWM. Promotor doktoratu honoris causa Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego w Olsztynie Erwina Kruka. Pełnił funkcję: zastępcy dyrektora Instytutu Filologii Polskiej (2000–2002), członka senackiej Komisji Nauki (2001–2002), przewodniczącego Kolegium Wydawniczego UWM (kadencje 2008–2012, 2012–2016, 2016–2020), członka Senatu UWM (2012–2016, 2016–2020), członka Rady Uczelni (2019–2020 i 2021–2024). Został również wybrany do Komitetu Nauk o Literaturze PAN na kadencje 2015–2019 i 2020–2023. Wespół ze Zbigniewem Fałtynowiczem opracował scenariusz stałej ekspozycji w Muzeum Michała Kajki w Ogródku (otwarcie 7 czerwca 2014). Jego twórczość poetycka osadzona jest w krajobrazie przyrodniczym, społecznym i kulturowym Warmii i Mazur. Unaocznia los, który spełnia się w miejscu ściśle określonym geograficznie i historycznie. Jest przekonany, że oryginalność zapewnia wierszowi próbująca się w nim ujawnić prawda. Zmierza do poetyckiej uniwersalizacji doświadczeń jednostkowych i społecznych.
Gdzie i kiedy się urodził
- Data
- Miasto
- Orzysz
- Kraj
- Polska
Skąd pochodzi – narodowość i języki
- Narodowość
- Polska
- Języki
- polski
Życie prywatne – rodzina
- Rodzice (imiona)
- Marian Chojnowski, Krystyna Chojnowska
Ważne daty – kalendarium życia
- 1984 – Ukończenie Wyższej Szkoły Pedagogicznej w Olsztynie.
- 1991 – Uzyskanie doktoratu w Wyższej Szkole Pedagogicznej w Krakowie.
- 2000 – Habilitacja na Uniwersytecie Mikołaja Kopernika w Toruniu.
- 2013 – Otrzymanie tytułu profesora nauk humanistycznych.
- 2020 – Dyrektor Instytutu Literaturoznawstwa UWM.
Szkoły i studia – wykształcenie
- Szkoła / uczelnia
- Wyższa Szkoła Pedagogiczna w Olsztynie
- Kierunek studiów
- pedagogika
- Tytuł
- magister
- Lata nauki
- 1980-1984
- Szkoła / uczelnia
- Wyższa Szkoła Pedagogiczna w Krakowie
- Kierunek studiów
- literaturoznawstwo
- Tytuł
- doktor
- Lata nauki
- 1987-1991
- Szkoła / uczelnia
- Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu
- Kierunek studiów
- literaturoznawstwo
- Tytuł
- habilitacja
- Lata nauki
- 1995-2000
O twórczości – czym się zajmuje
- Zawód
- poeta, prozaik, krytyk literacki, profesor nauk humanistycznych, nauczyciel akademicki
- Gatunki
- poezja, literatura piękna, krytyka literacka
- O czym pisze (tematy)
- Twórczość Zbigniewa Chojnowskiego koncentruje się na historii literatury Warmii i Mazur, regionalizmie oraz poezji polskiej XX i XXI wieku.
- Skąd czerpał inspirację
- Anna Kamieńska, Jarosław Iwaszkiewicz, literatura Warmii i Mazur.
- Kto na nim się wzorował
- Zbigniew Herbert, Konstanty Ildefons Gałczyński.
Najważniejsze książki i dzieła
- Tytuł
- Michał Kajka. Poeta mazurski
- Rok wydania
- 1992
- Rodzaj
- monografia
- Tytuł
- Metamorfozy Anny Kamieńskiej
- Rok wydania
- 1995
- Rodzaj
- monografia
- Tytuł
- Poetycka wiara Jarosława Iwaszkiewicza
- Rok wydania
- 1999
- Rodzaj
- monografia
- Tytuł
- Raje i apokalipsy. Studia i szkice o literaturze dwudziestowiecznej
- Rok wydania
- 2011
- Rodzaj
- monografia
- Tytuł
- Kanon prywatny. Książki poetyckie 1981–2015
- Rok wydania
- 2016
- Rodzaj
- monografia
Nagrody i wyróżnienia
- Nagroda dla wybitnych talentów liryki polskiej (1998)
- Nagroda Prezydenta Olsztyna (2007)
- Tytuł Przyjaciela Muzeum Ziemi Piskiej (2019)
- Nagroda Literacka im. ks. Jana Twardowskiego - wyróżnienie (2024) – tomik 'Co to to'
Co o nim mówią – krytycy i czytelnicy
- Ocena krytyków
- Twórczość Zbigniewa Chojnowskiego jest doceniana za wkład w literaturę regionalną oraz krytykę literacką.
- Znaczenie dla kultury
- Wpływ na rozwój literatury Warmii i Mazur oraz polskiej poezji współczesnej.