Zbigniew Chojnowski – Biografia

Zbigniew Chojnowski (ur. 30 maja 1962 w Orzyszu) – polski poeta, prozaik, historyk literatury, krytyk literacki, profesor nauk humanistycznych, nauczyciel akademicki Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego w Olsztynie. Zajmuje się m.in. historią poezji polskiej XX i XXI w., literaturą Warmii i Mazur XIX, XX i XXI w., nowym regionalizmem. Rodzice – Marian Chojnowski (ur. 1932 w Pasichach, zm. 2023 w Olsztynie) i Krystyna Chojnowska – byli nauczycielami na Warmii i Mazurach. Wychowywał się w Nowych Gutach nad jeziorem Śniardwy, gdzie uczęszczał do szkoły podstawowej (1968–1974), a potem do szkoły podstawowej w Orzyszu (1974–1976). Uczył się w Technikum Nukleonicznym w Otwocku. Ukończył IV Liceum Ogólnokształcące w Olsztynie, a w 1984 Wyższą Szkołę Pedagogiczną w Olsztynie. W 1991 uzyskał doktorat w Wyższej Szkole Pedagogicznej w Krakowie na podstawie dysertacji Metamorfozy poezji Anny Kamieńskiej (promotor – Stanisław Burkot). W 2000 habilitował się na Uniwersytecie Mikołaja Kopernika w Toruniu w zakresie literaturoznawstwa, przedstawiając dzieło Poetycka wiara Jarosława Iwaszkiewicza. 18 kwietnia 2013 otrzymał tytuł naukowy profesora nauk humanistycznych. Od 1985 był zatrudniony w WSP w Olsztynie, a od 1999 na UWM w Olsztynie; w latach 1985–1991 jako asystent, 1991–2000 – adiunkt, a od 2001 jako profesor nadzwyczajny i od 2014 jako profesor zwyczajny na Wydziale Humanistycznym. Kierownik jednostek organizacyjnych: Zakładu Antropologii Literatury Regionalnej (2000–2004), Pracowni Literatury XX Wieku i Teorii Literatury (2005–2009), Zakładu Literatury Współczesnej (2010–2014), Zakładu Literatury XX i XXI Wieku (od 2015). W okresie 2020–2022 dyrektor Instytutu Literaturoznawstwa UWM. Promotor doktoratu honoris causa Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego w Olsztynie Erwina Kruka. Pełnił funkcję: zastępcy dyrektora Instytutu Filologii Polskiej (2000–2002), członka senackiej Komisji Nauki (2001–2002), przewodniczącego Kolegium Wydawniczego UWM (kadencje 2008–2012, 2012–2016, 2016–2020), członka Senatu UWM (2012–2016, 2016–2020), członka Rady Uczelni (2019–2020 i 2021–2024). Został również wybrany do Komitetu Nauk o Literaturze PAN na kadencje 2015–2019 i 2020–2023. Wespół ze Zbigniewem Fałtynowiczem opracował scenariusz stałej ekspozycji w Muzeum Michała Kajki w Ogródku (otwarcie 7 czerwca 2014). Jego twórczość poetycka osadzona jest w krajobrazie przyrodniczym, społecznym i kulturowym Warmii i Mazur. Unaocznia los, który spełnia się w miejscu ściśle określonym geograficznie i historycznie. Jest przekonany, że oryginalność zapewnia wierszowi próbująca się w nim ujawnić prawda. Zmierza do poetyckiej uniwersalizacji doświadczeń jednostkowych i społecznych.

Gdzie i kiedy się urodził

Data
Miasto
Orzysz
Kraj
Polska

Skąd pochodzi – narodowość i języki

Narodowość
Polska
Języki
polski

Życie prywatne – rodzina

Rodzice (imiona)
Marian Chojnowski, Krystyna Chojnowska

Ważne daty – kalendarium życia

  • 1984 – Ukończenie Wyższej Szkoły Pedagogicznej w Olsztynie.
  • 1991 – Uzyskanie doktoratu w Wyższej Szkole Pedagogicznej w Krakowie.
  • 2000 – Habilitacja na Uniwersytecie Mikołaja Kopernika w Toruniu.
  • 2013 – Otrzymanie tytułu profesora nauk humanistycznych.
  • 2020 – Dyrektor Instytutu Literaturoznawstwa UWM.

Szkoły i studia – wykształcenie

Szkoła / uczelnia
Wyższa Szkoła Pedagogiczna w Olsztynie
Kierunek studiów
pedagogika
Tytuł
magister
Lata nauki
1980-1984
Szkoła / uczelnia
Wyższa Szkoła Pedagogiczna w Krakowie
Kierunek studiów
literaturoznawstwo
Tytuł
doktor
Lata nauki
1987-1991
Szkoła / uczelnia
Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu
Kierunek studiów
literaturoznawstwo
Tytuł
habilitacja
Lata nauki
1995-2000

O twórczości – czym się zajmuje

Zawód
poeta, prozaik, krytyk literacki, profesor nauk humanistycznych, nauczyciel akademicki
Gatunki
poezja, literatura piękna, krytyka literacka
O czym pisze (tematy)
Twórczość Zbigniewa Chojnowskiego koncentruje się na historii literatury Warmii i Mazur, regionalizmie oraz poezji polskiej XX i XXI wieku.
Skąd czerpał inspirację
Anna Kamieńska, Jarosław Iwaszkiewicz, literatura Warmii i Mazur.
Kto na nim się wzorował
Zbigniew Herbert, Konstanty Ildefons Gałczyński.

Najważniejsze książki i dzieła

Tytuł
Michał Kajka. Poeta mazurski
Rok wydania
1992
Rodzaj
monografia
Tytuł
Metamorfozy Anny Kamieńskiej
Rok wydania
1995
Rodzaj
monografia
Tytuł
Poetycka wiara Jarosława Iwaszkiewicza
Rok wydania
1999
Rodzaj
monografia
Tytuł
Raje i apokalipsy. Studia i szkice o literaturze dwudziestowiecznej
Rok wydania
2011
Rodzaj
monografia
Tytuł
Kanon prywatny. Książki poetyckie 1981–2015
Rok wydania
2016
Rodzaj
monografia

Nagrody i wyróżnienia

  • Nagroda dla wybitnych talentów liryki polskiej (1998)
  • Nagroda Prezydenta Olsztyna (2007)
  • Tytuł Przyjaciela Muzeum Ziemi Piskiej (2019)
  • Nagroda Literacka im. ks. Jana Twardowskiego - wyróżnienie (2024) – tomik 'Co to to'

Co o nim mówią – krytycy i czytelnicy

Ocena krytyków
Twórczość Zbigniewa Chojnowskiego jest doceniana za wkład w literaturę regionalną oraz krytykę literacką.
Znaczenie dla kultury
Wpływ na rozwój literatury Warmii i Mazur oraz polskiej poezji współczesnej.

Zbigniew Chojnowski – książki

6 książek