Joseph Wambaugh – Biografia
Joseph Wambaugh, urodzony 22 stycznia 1937 roku w East Pittsburgh, w stanie Pensylwania, był amerykańskim pisarzem, znanym z fikcyjnych i niefikcyjnych relacji dotyczących pracy policji w Stanach Zjednoczonych. Wiele jego powieści osadzonych jest w Los Angeles i okolicach, a głównymi bohaterami są policjanci z Los Angeles. Wambaugh zdobył trzy nagrody Edgar i został mianowany Grand Master przez Mystery Writers of America. Po ukończeniu szkoły średniej w Kalifornii, w wieku 17 lat wstąpił do Korpusu Piechoty Morskiej USA, a w wieku 18 lat ożenił się z Dee Allsup. W 1960 roku dołączył do Los Angeles Police Department, gdzie służył przez 14 lat, awansując na detektywa. Jego debiutancka powieść, 'The New Centurions', została opublikowana w 1971 roku. W późniejszych latach Wambaugh stał się znany z mieszania fikcji z rzeczywistością, wprowadzając do swoich dzieł ciemny humor i krytykę struktury dowodzenia LAPD. Zmarł 28 lutego 2025 roku w Rancho Mirage w Kalifornii
Kim jest – dane osobowe
- Prawdziwe imię i nazwisko
- Joseph Aloysius Wambaugh Jr
- Pseudonim
- Joe
Gdzie i kiedy się urodził
- Data
- Miasto
- East Pittsburgh
- Region
- Pennsylvania
- Kraj
- USA
Śmierć – data i miejsce
- Data
- 2025-02-28
- Miasto
- Rancho Mirage
- Region
- California
- Kraj
- USA
- Wiek w chwili śmierci
- 88
Skąd pochodzi – narodowość i języki
- Narodowość
- Amerykańska (USA)
- Języki
- angielski
Życie prywatne – rodzina
- Partner / małżonek
- Dee Allsup
- Data ślubu
- 1955-11-26
- Rozwód / koniec związku
- 2025-02-28
- Liczba dzieci
- 3
- Dzieci (imiona)
- Mark Christopher Wambaugh, David Paul Wambaugh, Jeannette Wambaugh
- Rodzice (imiona)
- Anne Malloy, Joseph Aloysius Wambaugh Sr
Ważne daty – kalendarium życia
- 1937 – Urodziny w East Pittsburgh, Pennsylvania
- 1955 – Zawarcie małżeństwa z Dee Allsup
- 1960 – Dołączenie do Los Angeles Police Department
- 1971 – Publikacja debiutanckiej powieści 'The New Centurions'
- 2025 – Śmierć w Rancho Mirage, California
Szkoły i studia – wykształcenie
- Szkoła / uczelnia
- Chaffey College
- Kierunek studiów
- sztuki
- Tytuł
- associate degree
- Szkoła / uczelnia
- California State University, Los Angeles
- Tytuł
- BA i MA
O twórczości – czym się zajmuje
- Zawód
- pisarz, były policjant
- Gatunki
- kryminał, literatura faktu
- O czym pisze (tematy)
- praca policji, przemoc, moralność, ludzka natura
- Skąd czerpał inspirację
- policjanci, doświadczenia z LAPD
- Kto na nim się wzorował
- wielu autorów kryminałów, filmowców
Czym się wyróżnia – charakterystyczne cechy
- realistyczne przedstawienie pracy policji
- mieszanie fikcji z rzeczywistością
- ciemny humor
Najważniejsze książki i dzieła
- Tytuł
- The New Centurions
- Tytuł oryginalny
- The New Centurions
- Rok wydania
- 1971
- Rodzaj
- powieść
- O czym jest
- Debiutancka powieść Wambaugha, osadzona w Los Angeles, przedstawiająca życie policjantów
- Tytuł
- The Onion Field
- Tytuł oryginalny
- The Onion Field
- Rok wydania
- 1973
- Rodzaj
- literatura faktu
- O czym jest
- Książka opowiadająca o morderstwie, które miało miejsce w Kalifornii
- Tytuł
- The Blooding: The True Story of the Narborough Village Murders
- Tytuł oryginalny
- The Blooding: The True Story of the Narborough Village Murders
- Rok wydania
- 1989
- Rodzaj
- literatura faktu
- O czym jest
- Opis przełomowego przypadku, w którym wykorzystano analizę DNA do rozwiązania morderstw
- Tytuł
- Fire Lover: A True Story
- Tytuł oryginalny
- Fire Lover: A True Story
- Rok wydania
- 2002
- Rodzaj
- literatura faktu
- O czym jest
- Historia seryjnego podpalacza, która przyniosła Wambaughowi drugą nagrodę Edgara
Nagrody i wyróżnienia
- Edgar Award (2003) – Fire Lover: A True Story
- Grand Master Award (2004)
Słynne cytaty autora
I'm very interested in the concept of the sociopath, very interested, because my conscience has bothered me all my life. Talk about regrets - I have about 20 every day. I was educated in Catholic schools, and they did that to me. So I have to cope with a conscience all the time. And I'm interested in a creature who has none of that
— wywiad
Ciekawostki o autorze
- Joseph Wambaugh był policjantem LAPD przez kilka lat, zanim stał się powieściopisarzem
- Zmarł na raka przełyku
Filmy i adaptacje na podstawie dzieł
- The New Centurions – film (1972)
- The Blue Knight – miniserial (1973)
- The Onion Field – film (1979)
Co o nim mówią – krytycy i czytelnicy
- Ocena krytyków
- Twórczość Wambaugha była szeroko komentowana i doceniana za realistyczne przedstawienie pracy policji
- Znaczenie dla kultury
- Wpłynął na sposób przedstawiania policji w literaturze i filmie
- Kontrowersje i spory
- Krytyka dotycząca jego książki 'Echoes in the Darkness', związana z zarzutami o korupcję