Jan Gnatowski – Biografia
Jan Gnatowski, pseudonim artystyczny Jan Łada (ur. 22 lipca 1855 w Skarżynówce na Podolu, zm. 9 października 1925 w Warszawie) – polski pisarz i publicysta, ksiądz prałat. Do gimnazjum uczęszczał w Odessie i w Rydze, uniwersyteckie studia filozoficzne odbywał na Uniwersytecie Jagiellońskim głównie u prof. Tarnowskiego; studiował także historię sztuki we Włoszech i Grecji. Od 1882 r. przebywał w Warszawie: prowadził wtedy dział literacki w piśmie "Niwa". Studia teologiczne ukończył w Innsbrucku, gdzie przebywał – po tym, jak w Warszawie śledzono go za działalność wśród młodzieży – od 1884 roku. W 1887 r. otrzymał święcenia kapłańskie i rok później został powołany przez papieża Leona XIII na urząd sekretarza nuncjatury apostolskiej w Monachium, gdzie pełnił swe obowiązki przez dwa lata, rozwijając działalność dyplomatyczną. W 1890 przeprowadził się do Lwowa i podjął pracę wikariusza w kościele św. Antoniego. Pełnił tu też funkcję katechety najpierw w piątym, a od 1904 – w czwartym gimnazjum państwowym. Podróżował do Austrii, Bawarii, Włoch i Turcji, a prowadząc salon literacki odgrywał znaczącą rolę w życiu kulturalnym Lwowa. Redaktor „Wiary”, „Przeglądu Katolickiego”, współpracownik „Niwy”, „Wieku” i „Ateneum”. Oceniając nowe trendy występował przeciwko krytycznemu realizmowi. Od 1905 r. na emeryturze (m.in. w związku z postępującą chorobą oczu, która odebrała mu pod koniec życia wzrok), mieszkał w Warszawie. Prałat Honorowy Jego Świątobliwości, szambelan papieski i kanonik żytomierski uhonorowany w 1900 r. przez papieża Leona XIII krzyżem Bene meritus. W literaturze uznawany za pisarza konserwatywnego, przeciwnika nowych prądów literackich; cieszył się jednak opinią dobrze wykształconego i bywałego w świecie, był gospodarzem prowadzonego przezeń salonu literackiego, w którym spotykali się lwowscy malarze, artyści teatralni, literaci i naukowcy
Kim jest – dane osobowe
- Prawdziwe imię i nazwisko
- Jan Gnatowski
- Pseudonim
- Jan Łada
Gdzie i kiedy się urodził
- Data
- Miasto
- Skarżynówka
- Region
- Podole
- Kraj
- Ukraina
Śmierć – data i miejsce
- Data
- 1925-10-09
- Miasto
- Warszawa
- Kraj
- Polska
- Wiek w chwili śmierci
- 70
Skąd pochodzi – narodowość i języki
- Narodowość
- Polska (Poland)
- Języki
- polski
Ważne daty – kalendarium życia
- 1879 – Publikacja "Listy o literaturze i sztuce"
- 1880 – Publikacja "Moja Beatrice"
- 1883 – Publikacja "Listy z Konstantynopola"
- 1900 – Publikacja "Z doliny łez"
- 1904 – Publikacja "Jak liście z drzew strącone..."
- 1912 – Publikacja "Ostatnia msza"
- 1912 – Publikacja "Proboszcz z Priesslau"
- 1913 – Publikacja "Oman"
- 1914 – Publikacja "Mag"
- 1916 – Publikacja "Doczekał"
- 1916 – Publikacja "Na śmierć. 1863"
- 1920 – Publikacja "Antychryst. Powieść z ostatnich dni świata"
- 1925 – Publikacja "W zaklętym zamczysku"
Szkoły i studia – wykształcenie
- Szkoła / uczelnia
- Uniwersytet Jagielloński
- Kierunek studiów
- filozofia
- Szkoła / uczelnia
- Innsbruck
- Kierunek studiów
- teologia
O twórczości – czym się zajmuje
- Zawód
- pisarz, publicysta, ksiądz
- Gatunki
- literatura piękna, literatura katolicka
- Kiedy tworzył (epoka)
- XX wiek
- Styl pisania
- konserwatyzm
- O czym pisze (tematy)
- konserwatyzm, religia, sztuka
- Skąd czerpał inspirację
- literatura katolicka, realizm
- Kto na nim się wzorował
- literaci lwowscy, artyści teatralni
Najważniejsze książki i dzieła
- Tytuł
- Listy o literaturze i sztuce
- Rok wydania
- 1879
- Rodzaj
- esej
- Tytuł
- Moja Beatrice
- Rok wydania
- 1880
- Rodzaj
- powieść
- Tytuł
- Listy z Konstantynopola
- Rok wydania
- 1883
- Rodzaj
- esej
- Tytuł
- Z doliny łez
- Rok wydania
- 1900
- Rodzaj
- powieść
- Tytuł
- Jak liście z drzew strącone
- Rok wydania
- 1904
- Rodzaj
- powieść
- Tytuł
- Ostatnia msza
- Rok wydania
- 1912
- Rodzaj
- powieść
- Tytuł
- Proboszcz z Priesslau
- Rok wydania
- 1912
- Rodzaj
- powieść
- Tytuł
- Oman
- Rok wydania
- 1913
- Rodzaj
- powieść
- Tytuł
- Mag
- Rok wydania
- 1914
- Rodzaj
- powieść
- Tytuł
- Doczekał
- Rok wydania
- 1916
- Rodzaj
- powieść
- Tytuł
- Na śmierć. 1863
- Rok wydania
- 1916
- Rodzaj
- powieść
- Tytuł
- Antychryst. Powieść z ostatnich dni świata
- Rok wydania
- 1920
- Rodzaj
- powieść
- Tytuł
- W zaklętym zamczysku
- Rok wydania
- 1925
- Rodzaj
- powieść
Nagrody i wyróżnienia
- Krzyż Bene meritus (1900)
Co o nim mówią – krytycy i czytelnicy
- Ocena krytyków
- Uznawany za pisarza konserwatywnego, przeciwnika nowych prądów literackich
- Znaczenie dla kultury
- Odgrywał znaczącą rolę w życiu kulturalnym Lwowa