Emma Goldman – Biografia
Emma Goldman była rosyjską anarchistką, rewolucjonistką, aktywistką polityczną i pisarką. Odegrała kluczową rolę w rozwoju anarchistycznej filozofii politycznej w Ameryce Północnej i Europie w pierwszej połowie XX wieku. Urodziła się w Kownie (obecnie Litwa) w rodzinie żydowskiej. W 1885 roku emigrowała do Stanów Zjednoczonych. Po wydarzeniach na Haymarket w Chicago zainteresowała się anarchizmem, stając się pisarką i znaną wykładowczynią na temat filozofii anarchistycznej, praw kobiet i problemów społecznych. W 1906 roku założyła anarchistyczny magazyn 'Mother Earth'. Po I wojnie światowej, po deportacji do Rosji, krytykowała reżim bolszewicki za brutalne tłumienie niezależnych głosów. Zmarła w Toronto w 1940 roku.
Kim jest – dane osobowe
- Pseudonim
- Czerwona Emma
Gdzie i kiedy się urodził
- Data
- Miasto
- Kovno
- Kraj
- Litwa
Śmierć – data i miejsce
- Data
- 1940-05-14
- Miasto
- Toronto
- Kraj
- Kanada
- Wiek w chwili śmierci
- 70
Skąd pochodzi – narodowość i języki
- Narodowość
- Amerykańska
- Języki
- angielski, rosyjski
Życie prywatne – rodzina
- Partner / małżonek
- James Colton
- Data ślubu
- 1925-06-27
- Rozwód / koniec związku
- 1936-01-01
- Liczba dzieci
- 0
Ważne daty – kalendarium życia
- 1869 – Urodziny w Kownie, Litwa.
- 1885 – Emigracja do Stanów Zjednoczonych.
- 1906 – Założenie magazynu 'Mother Earth'.
- 1917 – Skazanie na dwa lata więzienia za spiskowanie przeciwko rejestracji do wojska.
- 1919 – Deportacja do Rosji.
- 1940 – Śmierć w Toronto.
O twórczości – czym się zajmuje
- Zawód
- anarchistka, aktywistka, pisarka
- Gatunki
- esej, autobiografia, anarchizm
- Kiedy tworzył (epoka)
- XX wiek
- Styl pisania
- anarchizm
- O czym pisze (tematy)
- Główne tematy w twórczości Goldmana obejmują anarchizm, prawa kobiet, wolność słowa, krytykę kapitalizmu oraz walkę o sprawiedliwość społeczną.
- Skąd czerpał inspirację
- Mikhail Bakunin, Henry David Thoreau, Peter Kropotkin, Ralph Waldo Emerson, Nikolai Chernyshevsky, Mary Wollstonecraft, Friedrich Nietzsche
- Kto na nim się wzorował
- Ruch feministyczny, ruch anarchistyczny, aktywiści praw człowieka
Czym się wyróżnia – charakterystyczne cechy
- anarchizm
- prawa kobiet
- wolność słowa
Najważniejsze książki i dzieła
- Tytuł
- Anarchizm i inne eseje
- Tytuł oryginalny
- Anarchism and Other Essays
- Rok wydania
- 1910
- Rodzaj
- esej
- O czym jest
- Zbiór esejów na temat anarchizmu i jego zastosowania.
- Tytuł
- Moje rozczarowanie w Rosji
- Tytuł oryginalny
- My Disillusionment in Russia
- Rok wydania
- 1923
- Rodzaj
- autobiografia
- O czym jest
- Relacja z doświadczeń Goldmana w Rosji po rewolucji bolszewickiej.
- Tytuł
- Żyjąc moje życie
- Tytuł oryginalny
- Living My Life
- Rok wydania
- 1931
- Rodzaj
- autobiografia
- O czym jest
- Autobiografia Goldmana, opisująca jej życie i działalność.
Słynne cytaty autora
If I can't dance, I don't want to be in your revolution.
— Nieznane
Ciekawostki o autorze
- Goldman była znana jako 'Czerwona Emma' z powodu swojego zaangażowania w anarchizm i socjalizm.
- Była jedną z pierwszych kobiet, które publicznie mówiły o prawach kobiet i kontroli urodzeń.
Co o nim mówią – krytycy i czytelnicy
- Ocena krytyków
- Goldman była zarówno podziwiana, jak i krytykowana za swoje poglądy. Uznawana za jedną z najważniejszych postaci anarchizmu.
- Znaczenie dla kultury
- Wpłynęła na rozwój myśli anarchistycznej oraz feministycznej, a jej prace są nadal studiowane i cytowane.
- Kontrowersje i spory
- Była oskarżana o promowanie przemocy i anarchizmu, co prowadziło do jej aresztowań i deportacji.
Źródła
- Wikipedia
- pl.wikipedia.org