EBOOK Specyfika wykładni prawa karnego w kontekście brzmienia i celu prawa Unii Europejskiej
Opis
W książce przedstawiono obowiązek wykładni prawa krajowego w kontekście brzmienia i celu prawa Unii Europejskiej w świetle zagadnień o charakterze karnoprawnym. Wskazano na metodę i sposób prowadzenia wykładni zgodnej w obszarze prawa karnego materialnego i procesowego, co ma szczególne znaczenie w sytuacji coraz większej kompetencji Unii w tych dziedzinach.
W pracy zanalizowano m.in.:
rozwój i charakterystykę obowiązku wykładni zgodnej prawa krajowego,
zakres i przedmiot wykładni zgodnej oraz jej granice,
konsekwencje niezasadnego pominięcia obowiązku wykładni zgodnej prawa krajowego,
wybrane orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego oraz Sądu Najwyższego i sądów powszechnych z okresu poakcesyjnego.
Publikacja jest przeznaczona dla praktyków stosowania prawa, tj. sędziów, adwokatów, radców prawnych, dla pracowników naukowych oraz aplikantów zawodów prawniczych.
Wykaz skrótów 9
Uwagi wprowadzające 13
Rozdział 1Analiza wybranych teoretycznoprawnych aspektów wykładni prawa krajowego 271.1. Uwagi wprowadzające 271.2. Klasyfikacja obecnie funkcjonujących koncepcji wykładni 291.3. Koncepcja semantyczna intensjonalna 321.4. Derywacyjne ujęcie wykładni 341.5. Współczesne spojrzenie na koncepcje wykładni prawa w kontekście założeń pracy 37
Rozdział 2Znaczenie wykształconych przez Trybunał Sprawiedliwości metod wykładni prawa dla ukształtowania się i rozwoju europejskiego prawa karnego 462.1. Uwagi wprowadzające 462.2. Analiza roli Trybunału Sprawiedliwości w zakresie kształtowania się europejskiego prawa karnego na przykładzie wybranego orzecznictwa 502.2.1. Trybunał Sprawiedliwości jako quasi-konstytucyjny Sąd Unii Europejskiej 502.2.2. Wpływ orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości na prawo karne państw członkowskich w okresie przed utworzeniem III filara Unii Europejskiej 542.2.3. Orzeczenie w sprawie M. Pupino jako pierwszy krok w procesie uwspólnotowienia dawnego III filara Unii Europejskiej poprzez orzecznictwo 672.2.4. Orzeczenie w sprawie Advocaten voor de Wereld VZW jako kontynuacja linii wyznaczonej w sprawie M. Pupino 732.2.5. Rola i znaczenie wykładni stosowanej przez TS w okresie po odrzuceniu Konstytucji dla Europy 772.2.6. Wykładnia stosowana przez Trybunał Sprawiedliwości na tle art. 54 Konwencji Wykonawczej do Układu z Schengen 842.2.7. Pytanie o model wykładni prawa unijnego w orzecznictwie Trybunału Sprawiedliwości 862.3. Znaczenie wykładni zgodnej dla stosowania środków służących integracji wymiarów sprawiedliwości w sprawach karnych 942.3.1. Znaczenie wykładni zgodnej dla procesu harmonizacji prawa karnego państw członkowskich Unii Europejskiej 962.3.2. Znaczenie wykładni zgodnej dla wzajemnego uznawania orzeczeń sądowych 1112.4. Uwagi podsumowujące 130
Rozdział 3Rozwój i charakterystyka obowiązku wykładni zgodnej praw krajowego 1353.1. Proces kształtowania się zasady wykładni zgodnej w judykaturze Trybunału Sprawiedliwości 1353.2. Rozwój linii orzeczniczej odnoszącej się do specyfiki wykładni zgodnej prawa karnego materialnego 1443.3. Podstawa dla obowiązku dokonywania wykładni zgodnej 151
Rozdział 4Zakres i przedmiot wykładni zgodnej 1584.1. Zakres obowiązku wykładni zgodnej z punktu widzenia prawidłowości i terminowości procesu implementacyjnego 1584.2. Problematyka przedmiotu wykładni zgodnej 1634.3. Wpływ kwestii wzorca na sposób prowadzenia wykładni zgodnej 1684.4. Podmiotowy obowiązek zastosowania wykładni zgodnej 1704.5. Aktualizacja obowiązku wykładni zgodnej w kontekście temporalnym 1734.5.1. Moment początkowy wykładni zgodnej w perspektywie judykatury Trybunału Sprawiedliwości oraz doktryny prawa europejskiego 1734.5.2. Praktyczna możliwość wykorzystania stanowiska Trybunału Sprawiedliwości w sprawie C-212/04, Adeneler na gruncie europejskiego prawa karnego 182
Rozdział 5Zasada wykładni zgodnej a zasada bezpośredniego skutku prawa unijnego 1895.1. Analiza relacji zachodzących pomiędzy zasadą wykładni zgodnej a zasadą bezpośredniego skutku prawa unijnego z punktu widzenia wywoływanych przez nie konsekwencji 1895.2. Zasada wykładni zgodnej w perspektywie tzw. doktryny estoppelu 2015.3. Wykładnia zgodna a zasada bezpośredniego skutku z punktu widzenia wyboru metody zapewnienia efektywności norm prawa unijnego niewprowadzonych bądź nienależycie wprowadzonych do prawa krajowego 206
Rozdział 6Granice wykładni zgodnej 2096.1. Treść obowiązku wykładni zgodnej z uwzględnieniem zakazu wykładni contra legem 2096.2. Rola zasad ogólnych w procesie wykładni zgodnej krajowego prawa karnego 2316.2.1. Znaczenie respektowania zasad ogólnych w wykładni zgodnej prawa karnego - zagadnienia wstępne 2316.2.2. Zasada pewności prawa 2476.2.3. Zasada nullum crimen sine lege, nulla poena sine lege 2516.2.4. Zasada lex certa 2856.2.5. Zasada lex rerto non agit, lex mitior agit 3026.2.6. Zasada ne bis in idem 3316.2.7. Prawo do rzetelnego procesu sądowego 3346.2.8. Zasada proporcjonalności 348
Rozdział 7Konsekwencje niezasadnego pominięcia obowiązku wykładni zgodnej prawa krajowego 368
Rozdział 8Wykładnia zgodna na przykładzie wybranego orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego oraz Sądu Najwyższego i sądów powszechnych z okresu poakcesyjnego 3798.1. Wykładnia zgodna krajowego prawa karnego w orzecznictwie Trybunału Konstytucyjnego 3798.2. Nawiązanie do obowiązku wykładni zgodnej w wybranych orzeczeniach Sądu Najwyższego i sądów apelacyjnych 396
Uwagi podsumowujące 437
Orzecznictwo i dokumenty UE 459
Bibliografia 475