Żuławy Wiślane. Miniprzewodnik. eBook

Miniprzewodnik Wydawnictwa Bezdroża opisujący najważniejsze atrakcje turystyczne miasta bądź regionu. Poznasz historię miejsca, przeczytasz opisy atrakcji turystycznych i (najważniejsze dla turysty) informacje praktyczne: co warto zobaczyć, gdzie szukać noclegu i jak dojechać w miejsce, którego nie można pominąć zwiedzając okolicę. Zapraszamy na wycieczkę!

Żuławy Wiślane

Żuławy Wiślane są jednym z najciekawszych i najmniej poznanych regionoacute;w Polski. A szkoda, ponieważ to wymarzona kraina dla rowerzystoacute;w i wielbicieli zabytkoacute;w (na terenie Żuław znajduje się Szlak Zamkoacute;w Gotyckich). Samo słowo bdquo;żuławy" pochodzi prawdopodobnie od pruskiego słowa bdquo;solov", oznaczającego wyspę, lub staropolskiego wyrażenia bdquo;żuł", czyli namuł, osad. Roacute;wnie dobrze, bardziej obrazowo można je nazwać bdquo;polską Holandią". Wszystkie te określenia wskazują na dominantę krajobrazu Żuław, ktoacute;ra wpłynęła na historię i kulturę tego regionu. Położone w delcie Wisły Żuławy są obszarem, ktoacute;rego przeciętna wysokość wynosi ok. 9 m n.p.m.; prawie 28% to tereny depresji, ktoacute;ra w najniższym poziomie sięga -1,8 m (Raczki Elbląskie). Niski poziom woacute;d gruntowych sprawił, że teren ten wymagał sprawnie funkcjonującego systemu urządzeń melioracyjnych, ktoacute;re umożliwiłyby osuszenie gleby na tyle, by ziemia nadawała się do uprawy. Nieustające niebezpieczeństwo powodzi i podmokłość terenu doprowadziły do tego, że przez stulecia obszar Żuław charakteryzował się bardzo niewielkim zaludnieniem. Ziemia czekała na specjalistoacute;w, ktoacute;rzy poradziliby sobie z żywiołem wody. Takimi fachowcami okazali się osadnicy pruscy, a w szczegoacute;lności holenderscy, ktoacute;rzy we własnym kraju borykali się z bardzo podobnymi trudnościami. Zachodni koloniści zaczęli osiedlać się na Żuławach w średniowieczu. Pamiątką po ich bytności są typowe, niemiecko brzmiące nazwy miejscowości i oczywiście - sieć kanałoacute;w oraz rowoacute;w melioracyjnych. Niestety, pracowici protestanci, ktoacute;rzy przez wieki walczyli z wodą i wiatrem, musieli opuścić Żuławy po II wojnie światowej. Tereny te zajęli przesiedleńcy z Wołynia, Wileńszczyzny i Kaszub. Sytuacja była woacute;wczas bardzo trudna, gdyż wycofujące się wojska niemieckie zniszczyły szereg urządzeń melioracyjnych (w tym większość urokliwych wiatrakoacute;w, pełniących przede wszystkim funkcję pomp, a nie ozdoacute;b krajobrazu). Spowodowało to zalanie prawie 120 ha powierzchni Żuław. System melioracyjny odbudowywano przez lata, ale dzięki skutecznemu opanowaniu żywiołu wody, Żuławy należą dziś do najżyźniejszych i najbardziej wydajnych rolniczo terenoacute;w Polski. Na szczęście melioracje nie zniszczyły okolicy, wręcz przeciwnie: 560 km wałoacute;w, ponad 3,7 tys. km kanałoacute;w i 11nbsp;tys. km rowoacute;w odwadniających czyni Żuławy atrakcyjnym dla turystoacute;w obszarem - płaski teren, niewielki ruch i stosunkowo dobrze utrzymane drogi przyciągają rowerzystoacute;w. Tych zaś, ktoacute;rych nie zachwycają kanały i groble, z pewnością zadowolą pozostałości budowli krzyżackich. Poza tym, zaznaczmy, trzeba się spieszyć. Jeśli specjaliści od globalnego ocieplenia mają rację, ostrzegając przed podniesieniem poziomu moacute;rz i oceanoacute;w, za kilka dziesięcioleci Żuławy mogą zniknąć z powierzchni ziemi, zalane przez Morze Bałtyckie.