EBOOK Słowo z perspektywy językoznawcy i tłumacza - tom IV

Tom jest pokłosiem IV międzynarodowej konferencji naukowej z cyklu Słowo - z perspektywy językoznawcy i tłumacza, zorganizowanej przez Zakład Translatoryki i Komunikacji Międzykulturowej Instytutu Filologii Wschodniosłowiańskiej Uniwersytetu Gdańskiego. Różnorodność treści oraz form składających się na tom prac uzasadnia zatem nie tylko szeroka tematyka, ale przede wszystkim formuła konferencji - otwarta, jak poprzednie, na różnorodne zainteresowania badawcze. Układ tomu w przybliżeniu odzwierciedla podział tematyczny - trzy kręgi zagadnień tworzą bowiem dominantę tomu. Są to konteksty międzyjęzykowe i międzykulturowe, językowe i kulturowe problemy ekwiwalencji przekładowej oraz problemy przekładu literackiego. Poszczególne części - zgodnie z zamierzeniami organizatorów konferencji - prezentując różne aspekty, składają się na opracowanie monograficzne. W części pierwszej zostały umieszczone artykuły traktujące o problemach ogólnych, w których autorzy poprzez prezentację zagadnień szczegółowych wskazują na problemy ważkie, wprowadzając do kolejnych części tomu, ściśle już związanych z przekładem. Z szerokiego spektrum problematyki ekwiwalencji przekładowej (w obrębie różnych par języków) jako odrębna część wydzielone zostały teksty traktujące o przekładzie literackim.
Słowo wstępne (Alicja Pstyga)9

KONTEKSTY MIĘDZYJĘZYKOWE I MIĘDZYKULTUROWE11

Jolanta Maćkiewicz. Okrągły stół i the Round Table, czyli metonimia w komunikacji międzykulturowej13
Viara Maldjieva. Chrześcijanin / ?????????? / ??????????. Zakres znaczeniowy leksemów w języku polskim, rosyjskim i bułgarskim23
?????? ??????? ??????? ???????????, ?? ????????????: ??????? ???????? ?????????? ???????? «???????» ?? ?????? ????????????? ??????? ???????? ?????35
Krystyna Szcześniak. Dąb w zamowach i lekarowaniu białoruskim47
????? ?????. ? ??????? ? ????????? ??????????? ???????? ? ???????? ????? ? ???????? ??? ????????? ??? ???????? ?? ???????? ????63
??? ??????????. ???????? ?????????? ? ??????? ????????73
Tatiana Siniawska-Sujkowska. Obcość w dialogu kultur: Polska i Rosja81
Maria Mocarz. Intertekst w kulturze - z perspektywy przekładu przewodników turystycznych87
Artur Bracki. Pragmatyka językowa a typ interferencji w obrębie języków blisko spokrewnionych - sposoby realizacji skrótów myślowych w wypowiedziach osób bilingwalnych95
???? ????????? ?????????. ??????? P????? - ??????: ?????? ???????: ???? ? ??? ????? ? ???????? ????????????? ????????????105
??? ?????????. ????????? ? ?????????? ????????? ???????? - ?? ????????? ??????????? ??????? ??????113

JĘZYKOWE I KULTUROWE PROBLEMY EKWIWALENCJI PRZEKŁADOWEJ119

Adam Szeluga. Kod kulturowy jako wyznacznik poziomu ekwiwalencji w procesie translacji w perspektywie lingwistyki kognitywnej121
????? ???????????? ???????????, ???????? ?????????. ??????? ??????????? ??????????? ?????????? ??????? ???? ? ?????????? ???????? (?? ????????? ?????? ?.?. ???????? ???? ????????)129
Ewa Rogowska-Cybulska. Rola derywatów słowotwórczych w przekładzie z języka polskiego na kaszubski (na przykładzie i księgi Pana Tadeusza)137
Alicja Pstyga. Z badań nad przekładem tekstów medialnych147
Iwona Nowakowska-Kempna. Nowe zjawiska w bułgarskiej translacji155
Hanna Urszula Wadas-Woźny. ??????????????? ????????? ????????: ???????????? ?????????????? (?????????)163
Hanna Dymel-Trzebiatowska. Inne życie inaczej, czyli o przymusie naturalizacji na przykładzie tłumaczenia szwedzkiej książki obrazkowej171
Regina Wyżkiewicz-Maksimow. Tłumaczenie przysłów motywowanych kulturowo (na przykładzie języka serbskiego i chorwackiego)179
Katarzyna Bednarska. Przekład słoweńskich, czeskich i polskich związków frazeologicznych na przykładzie frazeologizmów zawierających zoonimy i fitonimy187
Małgorzata Wideł-Ignaszczak. Religionim jako jednostka języka religijnego - zagadnienia przekładu z języka polskiego na język rosyjski195
Maryla Potrzyszcz-Doraczyńska. ??????????? ?????????? ????????? ? ???????? ?? ???????? ????. ????????????????? ???????203
Joanna Pamięta-Borkowska. Problematyka przekładu terminologii infernalnej na podstawie tłumaczenia własnego fragmentów słownika Hortus daemonum - ogród demonów. Słownik mitologii infernalnej średniowiecza i renesansu A.Je. Makhova211
Wanda Stec. Nazwy roślin w Mistrzu i Małgorzacie Michaiła A. Bułhakowa: uwagi terminologiczno-przekładowe219
Marcin Zabawa. W tradycyjnym domu żona sprząta i gotuje vs. He cooked lunch for me: o (nie)stereotypowym postrzeganiu świata w polskich i angielskich słownikach225
Tomasz Szutkowski. O projekcie rosyjsko-polskiego słownika frazeologii onomastycznej233

PROBLEMY PRZEKŁADU LITERACKIEGO241

Jerzy Treder. tłumaczenia na kaszubski i z kaszubskiego (w przeszłości i dziś)243
????? ?????????. ???????? ????? ???????? ?? ???????? ????255
Anna Bednarczyk. Brzmienie, znaczenie i skojarzenia (Krzysztof Kamil Baczyński - Deszcze i ?????)265
Grzegorz Ojcewicz. Inicjalne ?? / ??? jako impulsy kontemplacyjne w twórczości poetyckiej Matki Marii (Skobcowej)277
Dorota Rojszczak-Robińska. Słowo z perspektywy twórcy Rozmyślania przemyskiego - tłumacza, kompilatora, autora, teologa291
Jarosław Karzarnowicz. Najdawniejsze wschodniosłowiańskie przekłady Legendy o św. Aleksym299
Klaudia Koczur-Lejk. Jeszcze raz o Warwasie Mikołaja Reja307
Claudio Salmeri. Przekład idealny - między mitem a rzeczywistością. Refleksje nad polskim tłumaczeniem powieści Imię Róży315
Jacek Duda. Stylizacja dialektalna w serbsko-chorwackim tłumaczeniu Chłopów W.S. Reymonta323
Paulina Boguta. Kobiecy sposób opisania świata w prozie Tatiany Tołstoj. Problemy przekładu329
Monika Krajewska. Sidorow na wiosnę, jesień na podsumowanie (refleksja translatoryczna)335
Magdalena Zaorska. Tłumaczenie tekstu dramatycznego na język sceny (z doświadczenia rosyjskiej myśli teatrologicznej)347