Polifoniczność w przekładzie. O tym jak Polacy i Bułgarzy czytają "Biesy" Fiodora Dostojewskiego
Opis
W jaki sposób dwie, znajdujące się na dwóch biegunach Słowiańszczyzny, kultury - polska i bułgarska - podjęły dialog z dziełem Dostojewskiego? Jaki wpływ miały na to poszczególne przekłady? Czy istnieje realna różnica między tym, jak "Biesy" odczytują Polacy i Bułgarzy? To jedne z licznych pytań, które stawia w swojej książce Magdalena Pytlak.
Kluczowym pojęciem organizującym podejście do badanego materiału jest polifoniczność, rozumiana za Bachtinem jako "mnogość równorzędnych świadomości: wraz z ich światami", która w kontekście badań nad przekładem rozciąga się od poziomu słowa w powieści Dostojewskiego, aż po wielość możliwych odczytań zawartego w jego dziele sensu - tak na poziomie interpretacji, jaką stanowi tłumaczenie, jak i sposobów odczytania tej wykładni, rozumianych jako świadectwa jego statusu i funkcji w kulturze docelowej. Dlatego w książce, obok analizy przekładów "Biesów" na język polski i bułgarski, autorka bada adaptacje sceniczne powieści, ale również odsłania kontekst społeczno-polityczny oraz mechanizmy rynkowo-wydawnicze stojące za ukazywaniem się poszczególnych tłumaczeń powieści w obu krajach.
Magdalena Pytlak - bułgarystka, slawistka, tłumaczka. Pracuje w Instytucie Filologii Słowiańskiej UJ. Jej zainteresowania naukowe obejmują szeroko rozumianą translatologię oraz współczesną literaturę i kulturę bułgarską.
Kluczowym pojęciem organizującym podejście do badanego materiału jest polifoniczność, rozumiana za Bachtinem jako "mnogość równorzędnych świadomości: wraz z ich światami", która w kontekście badań nad przekładem rozciąga się od poziomu słowa w powieści Dostojewskiego, aż po wielość możliwych odczytań zawartego w jego dziele sensu - tak na poziomie interpretacji, jaką stanowi tłumaczenie, jak i sposobów odczytania tej wykładni, rozumianych jako świadectwa jego statusu i funkcji w kulturze docelowej. Dlatego w książce, obok analizy przekładów "Biesów" na język polski i bułgarski, autorka bada adaptacje sceniczne powieści, ale również odsłania kontekst społeczno-polityczny oraz mechanizmy rynkowo-wydawnicze stojące za ukazywaniem się poszczególnych tłumaczeń powieści w obu krajach.
Magdalena Pytlak - bułgarystka, slawistka, tłumaczka. Pracuje w Instytucie Filologii Słowiańskiej UJ. Jej zainteresowania naukowe obejmują szeroko rozumianą translatologię oraz współczesną literaturę i kulturę bułgarską.