Józef Lompa – Biografia
Józef Piotr Lompa (1797-1863) był polskim działaczem, poetą, tłumaczem i publicystą, który odegrał kluczową rolę w oświacie ludowej oraz etnografii na Śląsku. Urodził się w Oleśnie w rodzinie rzemieślniczej. Po ukończeniu nauki elementarnej, pracował jako organista, nauczyciel i tłumacz. Był pionierem polskiego odrodzenia narodowego na Górnym Śląsku, zaangażowany w tworzenie szkół i bibliotek. Jego twórczość obejmowała dzieła historyczne, etnograficzne oraz podręczniki szkolne. Zmarł w Woźnikach, gdzie został pochowany
Kim jest – dane osobowe
- Prawdziwe imię i nazwisko
- Józef Piotr Lompa
Gdzie i kiedy się urodził
- Data
- Miasto
- Olesno
- Kraj
- Polska
Śmierć – data i miejsce
- Data
- 1863-03-29
- Miasto
- Woźniki
- Kraj
- Polska
- Wiek w chwili śmierci
- 65
Skąd pochodzi – narodowość i języki
- Narodowość
- Polska (Poland)
- Języki
- polski
Życie prywatne – rodzina
- Partner / małżonek
- Weronika Kostorz
- Data ślubu
- 1837
- Liczba dzieci
- 4
- Dzieci (imiona)
- Ernestyna Józefina Karolina, Gustaw Edward Idzi, Teodor Ferdynand, Karol Otokar Adam
- Rodzice (imiona)
- Michał Lompa, matka ze Stróżków
Ważne daty – kalendarium życia
- 1815 – Rozpoczął naukę w katolickim seminarium nauczycielskim we Wrocławiu
- 1821 – Opublikował 'Krótkie wyobrażenie historyi Szląska', pierwszy podręcznik o historii Śląska w języku polskim
- 1849 – Został dyscyplinarnie zwolniony z pracy przez władze pruskie
- 1858 – Przeniósł się do Woźnik z powodu szykan policyjnych
- 1863 – Zmarł w Woźnikach
Szkoły i studia – wykształcenie
- Szkoła / uczelnia
- Seminarium nauczycielskie we Wrocławiu
- Kierunek studiów
- nauczanie
- Lata nauki
- 1815-1817
O twórczości – czym się zajmuje
- Zawód
- działacz, poeta, tłumacz, publicysta, nauczyciel, organista
- Gatunki
- poezja, publicystyka, literatura popularnonaukowa
- O czym pisze (tematy)
- edukacja, historia, etnografia, folklor
- Skąd czerpał inspirację
- polska kultura, etnografia, historia Śląska
- Kto na nim się wzorował
- działacze polonijni, nauczyciele, pisarze
Czym się wyróżnia – charakterystyczne cechy
- edukacja ludowa
- etnografia
- historia Śląska
Najważniejsze książki i dzieła
- Tytuł
- Pielgrzym w Lubopolu
- Rodzaj
- powieść
- Tytuł
- Historya o Gryzeldzie i margrabi Walterze
- Rodzaj
- powieść
- Tytuł
- Krótkie wyobrażenie historyi Szląska
- Rok wydania
- 1821
- Rodzaj
- podręcznik
- O czym jest
- Pierwszy podręcznik o historii Śląska w języku polskim
- Tytuł
- Kwiaty moralne zbierane na Górze Świętej Anny w Górnym Śląsku
- Rok wydania
- 1854
- Rodzaj
- zbiór pieśni
Słynne cytaty autora
Miejsce to nosi nazwę wsi, ale [...] pożycie tutejsze ma barwę wielkiego miasta [...] Katowice będą wzrastać jako miasto amerykańskie [...] Już dziś zasługują [...] na miano miasta i mają ku temu warunki, różniąc się mało od innych miejsc miastami zwanych
— Dzieła Józefa Lompy
Co o nim mówią – krytycy i czytelnicy
- Ocena krytyków
- Józef Lompa jest uznawany za jednego z najważniejszych krzewicieli kultury śląskiej
- Znaczenie dla kultury
- Wpłynął na rozwój oświaty i kultury polskiej na Śląsku
