Maria Janion – Biografia

Maria Janion była jednym z największych autorytetów polskiego życia intelektualnego od lat 60. XX wieku. Znawczyni polskiego i europejskiego romantyzmu w literaturze. Była profesorką nauk humanistycznych, specjalizującą się w historii literatury, idei i wyobraźni. Przez wiele lat była członkiem rzeczywistym Polskiej Akademii Nauk i Polskiej Akademii Umiejętności. W jej dorobku jest ponad 20 książek, które zgłębiają temat polskiej tożsamości, a także niezliczona liczba artykułów naukowych i prasowych. Dokonywała w nich dekonstrukcji różnych narodowych mitów, krytykowała polski mesjanizm, bohaterstwo za wszelką cenę, zrywy narodowe i ogólnie rzecz biorąc, martyrologię. Była feministką, sprzeciwiała się rasizmowi, antysemityzmowi i wszelkim przejawom nietolerancji czy wykluczenia. Urodziła się 24 grudnia 1926 roku w Mońkach. W okresie II wojny światowej działała w podziemnym Związku Harcerstwa Polskiego. W 1955 roku obroniła pracę doktorską na Uniwersytecie Warszawskim. W roku 1963 uzyskała tytuł profesora. Od lat 70. działała w opozycji demokratycznej. Była sygnatariuszką listu 64 intelektualistów popierających strajki z sierpnia 1980, za co później spotkały ją represje ze strony władz PRL. Była przez kilka lat przewodniczącą jury Nagrody Literackiej "Nike", a w 2007 roku jej książka "Niesamowita Słowiańszczyzna: fantazmaty literatury" znalazła się w finale tej nagrody. Maria Janion zmarła w Warszawie, 23 sierpnia 2020 roku

Gdzie i kiedy się urodził

Data
Miasto
Mońki
Kraj
Polska

Śmierć – data i miejsce

Data
2020-08-23
Miasto
Warszawa
Kraj
Polska
Wiek w chwili śmierci
93

Skąd pochodzi – narodowość i języki

Narodowość
Polska (Poland)
Języki
polski

Ważne daty – kalendarium życia

  • 1926 – Urodziny w Mońkach
  • 1945 – Zdała maturę w Toruniu
  • 1951 – Uzyskała magisterium na Uniwersytecie Warszawskim
  • 1963 – Uzyskała tytuł profesora
  • 1980 – Sygnatariuszka listu 64 intelektualistów popierających strajki
  • 2020 – Zmarła w Warszawie

Szkoły i studia – wykształcenie

Szkoła / uczelnia
Uniwersytet Warszawski
Kierunek studiów
polonistyka
Tytuł
magister
Lata nauki
1945-1951

O twórczości – czym się zajmuje

Zawód
historyczka literatury, krytyczka literacka, eseistka, profesor
Gatunki
literatura, krytyka literacka, eseistyka
Kiedy tworzył (epoka)
romantyzm
Styl pisania
feminizm
O czym pisze (tematy)
polska tożsamość, romantyzm, feminizm, krytyka społeczna
Skąd czerpał inspirację
romantyzm, literatura polska, historia
Kto na nim się wzorował
wielu polskich humanistów, pisarzy, publicystów, naukowców

Czym się wyróżnia – charakterystyczne cechy

  • krytyka martyrologii
  • dekonstruowanie mitów narodowych
  • feministyczna perspektywa

Najważniejsze książki i dzieła

Tytuł
Romantyzm, rewolucja, marksizm
Rok wydania
1972
Rodzaj
książka
Tytuł
Gorączka romantyczna
Rok wydania
1975
Rodzaj
książka
Tytuł
Niesamowita Słowiańszczyzna
Rok wydania
2006
Rodzaj
książka

Nagrody i wyróżnienia

  • Życie Literackie Award (1972) – Romantyzm, rewolucja, marksizm
  • Honorary degree at the University of Gdańsk (1994)
  • Nagroda Nike (2007) – Niesamowita Słowiańszczyzna

Słynne cytaty autora

Wojna i forma

— studium

Ciekawostki o autorze

  • Była łączniczką w czasie II wojny światowej
  • Aktywnie wspierała ruch feministyczny w Polsce
  • Była członkiem Polskiej Akademii Nauk

Co o nim mówią – krytycy i czytelnicy

Ocena krytyków
Uznawana za jednego z największych autorytetów w dziedzinie romantyzmu
Znaczenie dla kultury
Wpłynęła na wiele pokoleń polskich humanistów
Kontrowersje i spory
Krytyka polskiego mesjanizmu i martyrologii

Maria Janion – książki

18 książek