Amos Oz – Biografia
Amos Oz, urodzony 4 maja 1939 roku w Jerozolimie, był izraelskim pisarzem, publicystą i eseistą. Jego rodzice, Fania Mussman i Yehuda Arieh Klausner, byli imigrantami z Wilna i Równego. Oz dorastał w kibucu Chulda, gdzie ukończył szkołę średnią, a następnie odbył służbę wojskową. Po studiach na Uniwersytecie Hebrajskim w Jerozolimie, gdzie studiował historię literatury i filozofię, wrócił do kibucu, gdzie mieszkał przez następne 20 lat, pracując jako rolnik i nauczyciel. Debiutował w 1965 roku zbiorem opowiadań 'Tam, gdzie wyją szakale'. Jego pierwsza powieść, 'Makom aher', ukazała się w 1966 roku. Oz był autorem około 40 książek, w tym powieści, zbiorów opowiadań i esejów, które zostały przetłumaczone na 45 języków. Był również aktywnym zwolennikiem rozwiązania dwupaństwowego w konflikcie izraelsko-palestyńskim. Zmarł 28 grudnia 2018 roku w Tel Awiwie.
Kim jest – dane osobowe
- Prawdziwe imię i nazwisko
- Amos Klausner
Gdzie i kiedy się urodził
- Data
- Miasto
- Jerozolima
- Kraj
- Izrael
Śmierć – data i miejsce
- Data
- 2018-12-28
- Miasto
- Tel Awiw
- Kraj
- Izrael
- Wiek w chwili śmierci
- 79
Skąd pochodzi – narodowość i języki
- Narodowość
- Izraelska
- Języki
- hebrajski
Życie prywatne – rodzina
- Partner / małżonek
- Nily Zuckerman
- Data ślubu
- 1960-04-05
- Rozwód / koniec związku
- 2018-12-28
- Liczba dzieci
- 3
- Rodzice (imiona)
- Fania Mussman, Yehuda Arieh Klausner
Ważne daty – kalendarium życia
- 1965 – Debiut literacki zbiorem opowiadań 'Tam, gdzie wyją szakale'.
- 1966 – Publikacja pierwszej powieści 'Makom aher'.
- 1986 – Otrzymanie Nagrody Bialika w dziedzinie literatury.
- 2013 – Otrzymanie Nagrody Franza Kafki oraz doktoratu honoris causa Uniwersytetu Łódzkiego.
- 2018 – Zmarł 28 grudnia.
Szkoły i studia – wykształcenie
- Szkoła / uczelnia
- Uniwersytet Hebrajski w Jerozolimie
- Kierunek studiów
- historia literatury, filozofia
O twórczości – czym się zajmuje
- Zawód
- pisarz, eseista, publicysta, wykładowca
- Gatunki
- powieść, esej, opowiadanie
- Kiedy tworzył (epoka)
- współczesność
- Styl pisania
- literatura izraelska
- O czym pisze (tematy)
- Główne tematy w twórczości Oza obejmują konflikt izraelsko-palestyński, poszukiwanie tożsamości oraz relacje międzyludzkie.
- Skąd czerpał inspirację
- Sherwood Anderson, literatura hebrajska
- Kto na nim się wzorował
- Wielu współczesnych pisarzy izraelskich, zwolenników pokoju w regionie.
Czym się wyróżnia – charakterystyczne cechy
- realizm
- ironia
- krytyka społeczna
Najważniejsze książki i dzieła
- Tytuł
- Mój Michał
- Tytuł oryginalny
- My Michael
- Rok wydania
- 1968
- Rodzaj
- powieść
- O czym jest
- Jedna z najbardziej znanych powieści Oza.
- Tytuł
- Czarna skrzynka
- Tytuł oryginalny
- Black Box
- Rok wydania
- 1987
- Rodzaj
- powieść
- O czym jest
- Powieść poruszająca tematykę konfliktu izraelsko-palestyńskiego.
- Tytuł
- Opowieść o miłości i mroku
- Tytuł oryginalny
- A Tale of Love and Darkness
- Rok wydania
- 2002
- Rodzaj
- pamiętnik
- O czym jest
- Autobiograficzna książka Oza, w której bada swoje dzieciństwo.
Nagrody i wyróżnienia
- Nagroda Izraela ()
- Nagroda Bialika (1986)
- Nagroda Franza Kafki (2013)
Słynne cytaty autora
I've been called a traitor many times in my life. I think I'm in wonderful company. History is full of people, men and women, who happened to be ahead of their time and were accused of treason by some of their contemporaries.
I love Israel, but I don't like it very much.
A fanatic wants to change other people for their own good. He's a great altruist, more interested in you than in himself. He wants to save your soul, change you, redeem you - and if you prove to be irredeemable, he will be at your throat and kill you. For your own good.
Ciekawostki o autorze
- Amos Oz był jednym z najwybitniejszych pisarzy izraelskich, a jego prace były tłumaczone na 45 języków.
- W 2015 roku odbyła się premiera filmu 'Opowieść o miłości i mroku', opartego na autobiograficznej książce Oza.
Filmy i adaptacje na podstawie dzieł
- Opowieść o miłości i mroku – film (2015)
Co o nim mówią – krytycy i czytelnicy
- Ocena krytyków
- Twórczość Oza była szeroko komentowana i uznawana za istotny głos w literaturze izraelskiej.
- Znaczenie dla kultury
- Oz był jednym z głównych głosów w dyskusji na temat pokoju w Izraelu i Palestynie.
- Kontrowersje i spory
- W 2021 roku jego córka oskarżyła go o przemoc emocjonalną, co wywołało kontrowersje.
