Chinua Achebe – Biografia

Chinua Achebe (16 listopada 1930 – 21 marca 2013) był nigeryjskim powieściopisarzem, poetą i krytykiem, uznawanym za centralną postać nowoczesnej literatury afrykańskiej. Jego pierwsza powieść i magnum opus, 'Things Fall Apart' (1958), zajmuje kluczowe miejsce w literaturze afrykańskiej i pozostaje najczęściej studiowaną, tłumaczoną i czytaną afrykańską powieścią. Oprócz 'Things Fall Apart', jego 'No Longer at Ease' (1960) i 'Arrow of God' (1964) dopełniają 'Afrykańską Trylogię'. Późniejsze powieści to 'A Man of the People' (1966) i 'Anthills of the Savannah' (1987). Achebe często określany jest mianem 'ojca nowoczesnej literatury afrykańskiej', chociaż energicznie odrzucał to określenie. Urodził się w Ogidi, w kolonialnej Nigerii, a jego dzieciństwo było kształtowane przez tradycyjną kulturę Igbo i kolonialne chrześcijaństwo. Po ukończeniu studiów na Uniwersytecie Ibadan, pracował dla Nigeryjskiej Służby Radiowej (NBS) i zdobył międzynarodową uwagę dzięki swojej powieści 'Things Fall Apart'. W 1975 wygłosił kontrowersyjny wykład 'An Image of Africa: Racism in Conrad's Heart of Darkness', który stał się kamieniem milowym w dyskursie postkolonialnym. Po wojnie nigeryjskiej Biafra, Achebe wspierał niepodległość Biafry i działał jako ambasador dla jej mieszkańców. Jego prace były szeroko analizowane, a jego styl opierał się na tradycji oralnej Igbo, łącząc prostą narrację z przedstawieniami opowieści ludowych, przysłów i oratorstwa. Jego dziedzictwo jest corocznie celebrowane na Festiwalu Literatury Chinua Achebe.

Kim jest – dane osobowe

Prawdziwe imię i nazwisko
Albert Chinụalụmọgụ Achebe

Gdzie i kiedy się urodził

Data
Miasto
Ogidi
Kraj
Nigeria

Śmierć – data i miejsce

Data
2013-03-21
Miasto
Boston
Region
Massachusetts
Kraj
USA
Wiek w chwili śmierci
82

Skąd pochodzi – narodowość i języki

Narodowość
Nigeryjska
Języki
angielski

Życie prywatne – rodzina

Partner / małżonek
Christie Okoli
Data ślubu
1961-09-10
Rozwód / koniec związku
2013-03-21
Liczba dzieci
4
Dzieci (imiona)
Chinelo Achebe, Ikechukwu Achebe, Chidi Achebe, Nwando Achebe
Rodzice (imiona)
Isaiah Okafo Achebe, Janet Anaenechi Iloegbunam

Ważne daty – kalendarium życia

  • 1958 – Publikacja powieści 'Things Fall Apart'.
  • 1960 – Publikacja powieści 'No Longer at Ease'.
  • 1964 – Publikacja powieści 'Arrow of God'.
  • 1966 – Publikacja powieści 'A Man of the People'.
  • 1987 – Publikacja powieści 'Anthills of the Savannah'.
  • 2007 – Otrzymanie nagrody Man Booker International Prize.
  • 2013 – Śmierć Chinua Achebe.

Szkoły i studia – wykształcenie

Szkoła / uczelnia
University of Ibadan
Kierunek studiów
angielski, historia i teologia
Lata nauki
1948-1953

O twórczości – czym się zajmuje

Zawód
pisarz, poeta, krytyk literacki, profesor
Gatunki
powieść, poezja, esej
Kiedy tworzył (epoka)
nowoczesność
Styl pisania
postkolonializm
O czym pisze (tematy)
Główne tematy Achebe obejmują tradycję Igbo, kolonializm, konflikt między nowoczesnością a tradycją oraz kwestie tożsamości.
Skąd czerpał inspirację
Igbo culture, colonial history, Western literature
Kto na nim się wzorował
Wielu współczesnych afrykańskich pisarzy, w tym Ngũgĩ wa Thiong'o i Flora Nwapa.

Czym się wyróżnia – charakterystyczne cechy

  • tradycja oralna Igbo
  • prosta narracja
  • przysłowia

Najważniejsze książki i dzieła

Tytuł
Things Fall Apart
Rok wydania
1958
Rodzaj
powieść
O czym jest
Powieść przedstawiająca życie tradycyjnej wioski Igbo w obliczu kolonializmu.
Tytuł
No Longer at Ease
Rok wydania
1960
Rodzaj
powieść
O czym jest
Powieść o młodym urzędniku, który zmaga się z korupcją w Lagos.
Tytuł
Arrow of God
Rok wydania
1964
Rodzaj
powieść
O czym jest
Powieść o kapłanie, który staje w obliczu kolonialnej administracji.
Tytuł
A Man of the People
Rok wydania
1966
Rodzaj
powieść
O czym jest
Satyra na temat korupcji w nowo niepodległej Nigerii.
Tytuł
Anthills of the Savannah
Rok wydania
1987
Rodzaj
powieść
O czym jest
Powieść o zamachu stanu w fikcyjnym państwie afrykańskim.

Nagrody i wyróżnienia

  • Nigerian National Order of Merit (1979)
  • Order of the Federal Republic (1979)
  • Man Booker International Prize (2007) – za całokształt twórczości

Słynne cytaty autora

When suffering knocks at your door and you say there is no seat for him, he tells you not to worry because he has brought his own stool.

— N/A

The African is indeed my brother but my junior brother.

— Albert Schweitzer

Ciekawostki o autorze

  • W 1990 roku uległ wypadkowi samochodowemu, który spowodował paraliż od pasa w dół.
  • Był profesorem na Uniwersytecie Brown w USA.

Co o nim mówią – krytycy i czytelnicy

Ocena krytyków
Jego prace były szeroko analizowane i uznawane za kluczowe w literaturze afrykańskiej.
Znaczenie dla kultury
Wpłynął na wielu współczesnych pisarzy i zmienił sposób postrzegania afrykańskiej literatury.
Kontrowersje i spory
Jego krytyka kolonializmu i rasizmu w literaturze, szczególnie w wykładzie 'An Image of Africa', wywołała kontrowersje.
Strona oficjalna
chinuaachebe.net
Wikipedia
pl.wikipedia.org

Chinua Achebe – książki

12 książek