Izaak Cylkow – Biografia

Izaak Cylkow, urodzony 11 stycznia 1841 roku w Bieżuniu, był wybitnym polskim rabinem, kaznodzieją oraz tłumaczem Biblii hebrajskiej na język polski. Wzrastając w środowisku asymilatorskim, ukończył Warszawską Szkołę Rabinów w 1859 roku. Początkowo studiował medycynę, jednak porzucił tę drogę na rzecz filozofii i teologii, kontynuując naukę w Berlinie dzięki stypendium przyznanemu przez stowarzyszenie Lomdej-Tora.

Po powrocie do Polski po powstaniu styczniowym, Cylkow w 1865 roku objął stanowisko kaznodziei w synagodze przy ulicy Daniłowiczowskiej. Był pionierem, wygłaszając kazania w języku polskim, co było przełomowe w kontekście ówczesnych ograniczeń językowych. Jako pierwszy rabin Wielkiej Synagogi na Tłomackiem, w 1878 roku przemawiał podczas jej uroczystego otwarcia, apelując o wzajemne zrozumienie i tolerancję między religiami.

Cylkow zasłynął przede wszystkim jako tłumacz Starego Testamentu, poświęcając ponad trzydzieści lat na przekład żydowskich ksiąg na język polski. Jego pierwsze tłumaczenie, Psalmy, ukazało się w 1883 roku. W 1895 roku opublikował Tora, czyli Pięcioksiąg Mojżeszowy, w dwóch edycjach – z komentarzami i bez. Kontynuował pracę nad kolejnymi księgami, a jego dzieło uznano za pierwsze tłumaczenie Starego Testamentu, które opierało się głównie na wersji hebrajskiej. Warto zaznaczyć, że w jego tłumaczeniu nie znalazły się księgi Kronik, Ezdrasza, Nehemiasza i Daniela.

Izaak Cylkow zmarł 1 grudnia 1908 roku w Warszawie na skutek ataku serca, pozostawiając po sobie znaczący wkład w polską literaturę religijną. Jego pogrzeb odbył się w Wielkiej Synagodze na Tłomackiem, a przemawiali nad jego grobem zarówno zwolennicy, jak i przeciwnicy jego idei. Został pochowany na cmentarzu żydowskim przy ulicy Okopowej w Warszawie. Jego prace tłumaczeniowe, w tym Księgi Pięciu Megilot, Księga Hioba, Księga Jeremiasza oraz inne, są do dziś cenione i wznawiane, świadcząc o jego trwałym wpływie na kulturę i religię w Polsce.